रत्नागिरी : दाभोळ खाडी परिसरातील मच्छीमारांच्या विविध समस्या तसेच लोटे औद्योगिक वसाहतीमधून सोडण्यात येणाऱ्या प्रदूषित सांडपाण्यामुळे मत्स्यव्यवसायावर होत असलेल्या परिणामांची गंभीर दखल घेत मत्स्योद्योग मंत्री नितेश राणे यांनी संबंधित यंत्रणांना तातडीने उपाययोजना करण्याचे निर्देश दिले आहेत. मच्छीमारांचे आर्थिक नुकसान होणार नाही आणि खाडीतील जलप्रदूषणावर प्रभावी नियंत्रण राहील, यासाठी सर्व संबंधित विभागांनी समन्वयाने कार्यवाही करावी, असेही त्यांनी स्पष्ट केले.
दाभोळ खाडी परिसरातील मच्छीमारांच्या समस्यांवर चर्चा करण्यासाठी मंत्रालयात विशेष बैठक आयोजित करण्यात आली होती. या बैठकीला माजी आमदार सूर्यकांत दळवी, मत्स्यआयुक्त प्रेरणा देशभ्रतार यांच्यासह मत्स्यव्यवसाय विभाग आणि संबंधित यंत्रणांचे अधिकारी उपस्थित होते. दाभोळ खाडीमध्ये लोटे औद्योगिक वसाहतीतील रासायनिक उद्योगांमधून येणाऱ्या सांडपाण्यामुळे पाण्याच्या गुणवत्तेवर परिणाम होत असून, त्याचा थेट फटका खाडीतील मत्स्यसंपत्तीला बसत असल्याची बाब बैठकीत मांडण्यात आली.
दाभोळ खाडीचा परिसर मोठ्या भौगोलिक क्षेत्रात विस्तारलेला आहे. गुहागर तालुक्यातील अंजनवेलपासून खेड तालुक्यातील कर्जी आणि चिपळूण तालुक्यातील गोवळकोटपर्यंत हा परिसर येतो. या भागात तब्बल ५२ मच्छीमार गावे असून सुमारे १४ हजार ९८८ मच्छीमार लोकसंख्या आहे. त्यामुळे खाडीतील मत्स्यसंपत्ती आणि पाण्याची गुणवत्ता यांचा या भागातील हजारो मच्छीमारांच्या उपजीविकेशी थेट संबंध आहे.
प्रदूषित पाण्यामुळे मासे मृत होण्याच्या घटना
औद्योगिक वसाहतीतील रासायनिक कारखान्यांमधून प्रक्रिया न केलेले किंवा अपुरे प्रक्रिया केलेले सांडपाणी खाडीमध्ये सोडले जात असल्याने पाण्याचे प्रदूषण वाढत असल्याची तक्रार मच्छीमारांकडून करण्यात आली आहे. या प्रदूषणाचा परिणाम मासे, खेकडे आणि अन्य जलजीवांवर होत असून काही ठिकाणी मासे मृत होण्याच्या घटनाही घडत असल्याचे बैठकीत निदर्शनास आणून देण्यात आले.
यामुळे पारंपरिक पद्धतीने मासेमारी करणाऱ्या मच्छीमारांच्या उत्पन्नावर परिणाम होत आहे. मासेमारीवरच उपजीविका अवलंबून असलेल्या कुटुंबांना प्रदूषणाचा थेट आर्थिक फटका बसत असल्याने या प्रश्नाकडे केवळ पर्यावरणीय समस्या म्हणून न पाहता मच्छीमारांच्या उपजीविकेचा प्रश्न म्हणून पाहण्याची आवश्यकता असल्याचे यावेळी स्पष्ट करण्यात आले.
प्रक्रिया न केलेले सांडपाणी सोडणाऱ्या उद्योगांवर कारवाई
मच्छीमारांचे हित जपणे ही शासनाची प्राथमिकता असल्याचे सांगत मंत्री नितेश राणे यांनी दाभोळ खाडीतील प्रदूषण कोणत्याही परिस्थितीत वाढू देता कामा नये, असे निर्देश दिले. महाराष्ट्र प्रदूषण नियंत्रण मंडळाने या प्रकरणात आवश्यक ती कार्यवाही करून प्रदूषण करणाऱ्या उद्योगांवर प्रभावी नियंत्रण ठेवावे, असेही त्यांनी सांगितले.
उद्योगांमधून बाहेर पडणाऱ्या सांडपाण्यावर योग्य प्रकारे प्रक्रिया केली जाते की नाही, याची नियमित तपासणी करावी. प्रक्रिया न करताच दूषित पाणी खाडीत सोडणाऱ्या उद्योगांवर कठोर आणि प्रभावी कारवाई करण्यात यावी, असे निर्देश त्यांनी दिले.
तसेच सांडपाणी प्रक्रिया प्रकल्पाच्या कार्यक्षमतेचीही तपासणी करण्याच्या सूचना देण्यात आल्या. उद्योगातून प्रक्रिया केंद्रात येणाऱ्या पाण्याची गुणवत्ता आणि प्रक्रिया केल्यानंतर बाहेर सोडण्यात येणाऱ्या पाण्याची गुणवत्ता, या दोन्हींची तपासणी करण्यात यावी. तपासणी केवळ कागदोपत्री न राहता प्रत्यक्ष नमुने घेऊन करण्यात यावी, याची संबंधित यंत्रणांनी दक्षता घ्यावी, असे निर्देश बैठकीत देण्यात आले.
मच्छीमारांचे नुकसान होणार नाही याची दक्षता
दाभोळ खाडीच्या प्रदूषणामुळे मासेमारीवर परिणाम होऊ नये यासाठी सर्व संबंधित विभागांनी सतर्क राहण्याची गरज मंत्री राणे यांनी व्यक्त केली. खाडीतील पाण्याच्या गुणवत्तेवर सातत्याने लक्ष ठेवणे, प्रदूषणाचे स्रोत शोधणे आणि दोषी उद्योगांविरोधात तातडीने कार्यवाही करणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी सांगितले.
मच्छीमारांना आपल्या पारंपरिक व्यवसायातून सुरक्षितपणे उपजीविका करता यावी, यासाठी शासनाच्या सर्व संबंधित यंत्रणांनी एकत्रितपणे काम करावे. खाडीतील मत्स्यसंपत्तीचे संरक्षण करण्याबरोबरच प्रदूषणामुळे मच्छीमारांचे होणारे संभाव्य आर्थिक नुकसान रोखण्यासाठी ठोस उपाययोजना करण्याचे निर्देशही त्यांनी दिले.
खाडीच्या मुखाशी गाळ काढण्याच्या कामालाही गती
बैठकीत दाभोळ खाडीच्या मुखाशी साचलेला गाळ काढण्याच्या महत्त्वाच्या कामावरही चर्चा करण्यात आली. खाडीच्या मुखाशी गाळ साचल्यामुळे जलप्रवाह, नौकांची ये-जा आणि मासेमारीच्या दृष्टीने निर्माण होणाऱ्या अडचणी दूर करण्यासाठी गाळ काढण्याचे काम आवश्यक असल्याचे बैठकीत नमूद करण्यात आले.
या कामासाठी राज्यस्तरीय सॅनिटरी समितीची मान्यता घेऊन प्रस्ताव सादर करण्यात आला असून केंद्र शासनाकडूनही प्रशासकीय मान्यता मिळाल्याचे बैठकीत सांगण्यात आले. त्यामुळे आता पुढील प्रक्रिया जलदगतीने पूर्ण करून प्रत्यक्ष कामाला सुरुवात करण्याच्या दृष्टीने मंत्री राणे यांनी संबंधित अधिकाऱ्यांना सूचना दिल्या.
निविदा प्रक्रिया प्राधान्याने पूर्ण करण्याचे निर्देश
दाभोळ खाडीच्या मुखाशी गाळ काढण्याचे काम महाराष्ट्र मत्स्योद्योग विकास महामंडळामार्फत निविदा प्रक्रिया राबवून प्राधान्याने पूर्ण करण्यात यावे, असे निर्देश मंत्री नितेश राणे यांनी दिले. प्रशासकीय मान्यतेनंतर कामात अनावश्यक विलंब होऊ नये आणि मच्छीमारांना त्याचा लवकरात लवकर फायदा मिळावा, यासाठी संबंधित यंत्रणांनी आवश्यक कार्यवाही तातडीने पूर्ण करावी, असेही त्यांनी स्पष्ट केले.
दाभोळ खाडी परिसरातील प्रदूषण, मत्स्यसंपत्तीचे संरक्षण, मच्छीमारांचे आर्थिक हित आणि खाडीच्या मुखाशी गाळ काढण्याचे काम या सर्व बाबींवर शासनाकडून समन्वयाने कार्यवाही करण्यात येणार असल्याचे या बैठकीतून स्पष्ट झाले आहे. हजारो मच्छीमारांच्या उपजीविकेशी निगडित असलेल्या या प्रश्नावर तातडीने आणि ठोस उपाययोजना करण्याचे निर्देश मिळाल्याने दाभोळ खाडी परिसरातील मच्छीमारांच्या अपेक्षा वाढल्या आहेत.
वेगवान बातमी, अचूक आणि थेट भूमिका !
कोकणातल्या बातम्या, विश्लेषण आणि महत्वाच्या गोष्टी… #कोकण आणि कोकणातील संस्कृती, सण, उत्सव, परंपरा, लोककला, खाद्यसंस्कृती आणि बरंच काही…
कोकणातील महत्वाच्या घडामोडी, रेल्वे, पर्यटन विषयक अपडेट्स तसेच इतरही अनेक ताज्या घडामोडींची वेगवान माहिती क्षणार्धात वाचकांपर्यत पोहचवीणारा डिजिटल प्लॅटफॉर्म
©️ 2024 Kokan Katta News, Media Network
Rg.No.MH-28-0047569
Ratnagiri, Dapoli
*वेगवान बातमी, अचूक आणि थेट भूमिका !*
