खेड : ‘पाणी अडवा, पाणी जिरवा’ उपक्रमाला गती; शिंगरीत २०० वनराई बंधाऱ्यांच्या उभारणीचा संकल्प

banner 468x60

खेड तालुक्यातील ग्रामीण भागातील पाणीटंचाईवर मात करण्यासाठी आणि पावसाचे पाणी अडवून भूजल पातळीत वाढ करण्याच्या उद्देशाने शिंगरी ग्रुप ग्रामपंचायत अंतर्गत ‘पाणी अडवा, पाणी जिरवा’ या उपक्रमाला सुरुवात करण्यात आली आहे. पंचायत समिती खेड व चिपळूण तसेच कृषी विभाग खेड व चिपळूण यांच्या संयुक्त विद्यमाने सुमारे २०० वनराई बंधारे उभारण्यासाठी आवश्यक प्लास्टिक उपलब्ध करून देण्यात आले आहे. या उपक्रमांतर्गत पुरे खुर्द व पुरे बुद्रुक येथे २०० फूट लांबीचा वनराई बंधारा उभारण्यात आला.

ग्रामीण भागात पावसाळ्यात वाहून जाणारे पाणी अडवून त्याचा योग्य विनियोग करणे, पाणीटंचाईची तीव्रता कमी करणे आणि भूजल पातळी वाढविण्यास हातभार लावणे, हा या उपक्रमामागील प्रमुख उद्देश आहे. या माध्यमातून गावपातळीवर जलसंधारणाची कामे करण्याबरोबरच पाण्याचे महत्त्व आणि त्याच्या संवर्धनाबाबत जनजागृती करण्याचाही प्रयत्न करण्यात येत आहे.

वनराई बंधाऱ्यांच्या उभारणीसाठी शिंगरी ग्रुप ग्रामपंचायत, पुरे खुर्द व पुरे बुद्रुक येथील ग्रामस्थांसह श्री विवेकानंद रिसर्च अँड ट्रेनिंग इन्स्टिट्यूट, लोटे आणि एक्सेल इंडस्ट्रीज यांचे सहकार्य लाभले. जिल्हा परिषद सदस्य सचिन धाडवे यांच्यासह संबंधित संस्था, लोकप्रतिनिधी आणि ग्रामस्थांनी या उपक्रमात सहभाग घेतला. लोकसहभागातून उभारण्यात आलेला हा बंधारा गावातील जलसंधारणाच्या प्रयत्नांना चालना देणारा ठरत आहे.

विहिरींच्या पाणीपातळीत वाढ होण्यास मदत

वनराई बंधाऱ्यांमुळे पावसाचे वाहून जाणारे पाणी अडवून ते जमिनीत मुरण्यास मदत होऊ शकते. परिणामी परिसरातील विहिरींच्या पाणीपातळीत वाढ होण्यास, जनावरांसाठी पाणी उपलब्ध होण्यास आणि शेतीच्या पाण्याची गरज भागविण्यास हातभार लागू शकतो. विशेषतः उन्हाळ्यात पाणीटंचाईचा सामना करणाऱ्या ग्रामीण भागांसाठी अशा जलसंधारणाच्या उपाययोजना उपयुक्त ठरू शकतात.


शासनाचे विविध विभाग, सामाजिक संस्था, औद्योगिक आस्थापना आणि ग्रामस्थ यांच्या एकत्रित प्रयत्नांतून जलसंधारणाची कामे अधिक प्रभावीपणे राबविता येतात, हे या उपक्रमातून दिसून येत आहे. खेड तालुक्यातील गरजू गावांमध्येही वनराई बंधारे उभारून जलसंधारणाच्या कार्याला व्यापक स्वरूप देण्याचा प्रयत्न करण्यात येत आहे.

‘पाणी अडवा, पाणी जिरवा’ ही संकल्पना प्रत्यक्षात आणत जलसमृद्धीकडे वाटचाल करण्यासाठी लोकसहभागातून राबविण्यात येणारा हा उपक्रम महत्त्वपूर्ण ठरत आहे. पाण्याचे संवर्धन, उपलब्ध जलस्रोतांचा योग्य वापर आणि भविष्यातील पाणीटंचाई कमी करण्यासाठी अशा उपक्रमांना सातत्य देण्याची गरज व्यक्त होत आहे.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *